اصلاحات؛ مبانی و خاستگاه ها
24 بازدید
نحوه تهیه : گروهی
محل انتشار : معرفت ) مهر 1380 - شماره 46 )(13 صفحه - از 7 تا 19)
تعداد شرکت کننده : 0

معرفت: لطفاً مبانی نظری اصلاحات را در غرب و اسلام بیان بفرمایید.

دکتر باوند: با توجه به فرصت کم، به صورت فشرده، ولی استنتاجی به سیر تاریخی و فلسفیِ اصلاحات در غرب و اسلام اشاره می کنم:

ارتباطات انسان در چهار دسته تقسیم بندی می شود: ارتباط با مبدأ هستی، ارتباط با جهان، ارتباط با دیگران و ارتباط با خودش. ارتباط اصلی انسان، ارتباط با مبدأ هستی و سه نوع دیگر به آن بر می گردد. مبدأ هستی، حقیقت همه موجودات، اعم از خود انسان و جهان است. بنابراین، نحوه تلّقی و ارتباط ما با مبدأ هستی، نحوه ارتباط و سرنوشت ما را در جهان، جامعه، سیاست و تاریخ در ارتباط با دیگران و با محیط زیست و خودمان تعیین می کند.

یکی از حرکت های اصیل در طول تاریخ، حرکت انبیا(علیهم السلام)بوده است. به موازات آن، حرکتی وجود دارد که مخالف حرکت اصلاحی انبیا(علیهم السلام)است. انبیا(علیهم السلام)برای اصلاح آمده اند؛ حال این اصلاح می تواند اعم از انقلاب یا به معنای یک حرکت تدریجی باشد. در هر صورت، انبیا(علیهم السلام)برای تغییر آمده اند. این تغییر، بنیادی یا دفعی یا در بعضی مقاطع، آرام است، ولی به هر صورت، آنان برای دگرگونی، تصرّف، دخالت و هدایت بشر آمده اند. در برابر حرکت انبیا(علیهم السلام) از زمان فرزندان حضرت آدم(علیه السلام)خطی وجود داشته که مدافع شرک و در صورت صریح آن، کفر است.

قدیمی ترین متون در تاریخ ادیان، کتاب مقدس و آن هم عهد قدیم ـ یعنی تورات ـ است. من هم ارائه شواهد را از تورات شروع خواهم کرد. قرآن کریم در سوره بقره، پس از ذکر چند آیه، به مسائلی درباره یهود می پردازد. من قاطعانه عرض می کنم که پس از پیامبراکرم(صلی الله علیه وآله) هیچ پیامبری به بزرگواری و مظلومیت حضرت موسی(علیه السلام) وجود نداشته است. ایشان پیغمبری بسیار عظیم الشأن بوده است. اگر انسان با قرآن انس پیدا کند، به ساحتی از مقامات آن بزرگوار می رسد و به همین دلیل، در قرآن از حضرت موسی(علیه السلام) و مظلومیتش فراوان سخن گفته شده است.

مسأله دیگری که قرآن کریم زیاد به آن می پردازد، بنی اسرائیل است. خداوند حتی در مورد کسانی که در جهنم و بهشت مخلّدند، استثنا قایل می شود و می فرماید: اگر بخواهم، سرنوشتشان را دگرگون خواهم کرد؛ ولی این قوم (بنی اسرائیل) را تا قیامت ... ادامه در لینک

آدرس اینترنتی